Follow along with the video below to see how to install our site as a web app on your home screen.
Opmerking: This feature may not be available in some browsers.
Brand op militair terrein 't Harde is vannacht 'helaas niet kleiner geworden'
Nienke Groenewoud
30 apr 2026
De uitzonderlijk grote natuurbrand op het militaire oefenterrein bij het Gelderse 't Harde is afgelopen nacht "helaas niet kleiner geworden", zegt een woordvoerder van de veiligheidsregio donderdagochtend. De brandweer is nog steeds druk met het blussen van de brand.
"Vannacht is de brandweer bezig geweest met het beheersen en het bewaken van het vuur. De aankomende uren zijn cruciaal: de wind trekt aan, waardoor weer meer rook- en stankoverlast mogelijk is", zegt een woordvoerder tegen persbureau ANP. De wind is in de nacht van woensdag op donderdag afgenomen. Maar de windkracht zal in de loop van de dag weer toenemen tot tussen de 4 tot 5.
De brandweer is "zeker nog de hele dag aan het blussen". De natuurbrand heeft een omvang van ongeveer 500 hectare. Op dit moment zijn vier voertuigen van Defensie aan het blussen, naast de inzet van 100 tot 150 brandweerlieden. De brandweer kan op het militaire oefenterrein in 't Harde alleen vanaf de paden blussen, omdat er munitie in het veld ligt. De munitie kan door de warme grond ontploffen.
De woordvoerder van de veiligheidsregio zegt dat het getroffen gebied groot is en dat er verschillende brandhaarden zijn. In de directe omgeving zijn nog meerdere wegen afgesloten. Uit veiligheidsoverwegingen heeft Staatsbosbeheer natuurkampeerterrein Nieuw Soerel afgesloten.
De zegspersoon wijst erop dat de stankoverlast in de omgeving weer kan toenemen. In Nunspeet en omliggende gebieden geldt al uren een NL-Alert. Woensdagavond richtten de gemeenten Nunspeet en Elburg een opvanglocatie voor eventuele evacués in.
![]()
Oorzaak van de brand is nog niet bekend
De natuurbrand brak woensdag rond 11.30 uur uit op het militaire oefenterrein Artillerie Schietkamp (ASK) bij 't Harde. Het vuur verspreidde zich vervolgens over een afstand van ruim 2 kilometer. De rookontwikkeling was enorm. De rook van de natuurbrand bereikte uiteindelijk ook Engeland.
Het is nog niet duidelijk of er woensdag op het militaire oefenterrein bij 't Harde materiaal tot ontploffing is gebracht, meldde een woordvoerder van de Koninklijke Marechaussee eerder. Op het ASK-terrein waren meerdere oefeningen. Of er tijdens die oefeningen iets is gebeurd dat heeft geleid tot de brand moet nog worden onderzocht. Onderzoek kan pas plaatsvinden als het sein brand meester is gegeven.
Op het terrein kan volgens de woordvoerder in theorie gebruik zijn gemaakt van zaken als schietmunitie, granaten en mijnen. Op dit moment is dus nog niet te zeggen of hier iets van is gebruikt.
Op een militair oefenterrein in Assen heeft woensdagavond ook een natuurbrand gewoed. De heidebrand in Baggelhuizen nam 50 bij 50 meter grond in beslag, meldde RTV Drenthe. Er werd een NL-Alert verstuurd omdat bij de brand veel rook vrijkwam. Het vuur was redelijk snel onder controle. Er wordt nog onderzoek gedaan naar de oorzaak.
Natuur ‘extreem brandbaar’: vuurzee op de Veluwe is een waarschuwing voor heel Nederland
De natuur is op dit moment ‘extreem brandbaar’. Een vuurzee als in ’t Harde deze woensdag lijkt steeds minder uitzonderlijk te worden. Daarvoor waarschuwt de brandweer. „Wij lopen ook eerder het risico op onbeheersbare branden.’’
Dennis Naaktgeboren
29 april 2026
De gigantische natuurbrand bij ’t Harde schudt Nederland wakker. De beelden zijn surrealistisch. Er zijn tweehonderd brandweerlieden ingezet om het vuur te blussen. Daarnaast leverde de luchtmacht vier Chinook-transporthelikopters en een Cougar om bijstand te verlenen. Omliggende snelwegen werden afgezet om gevaarlijke situaties te voorkomen. De brand was deze woensdag tot in Amsterdam, Almere en Hilversum te ruiken.
Het is een ‘uitzonderlijk grote brand’ voor Nederlandse begrippen en het blussen kan nog dagen duren. De brandweer is al langer in opperste staat van paraatheid. Vanuit een landelijk actiecentrum Natuurbrand worden de risico’s nauwgezet in kaart gebracht.
Luchtfoto van de grote natuurbrand op de Veluwe. © ANP
Natuur extreem brandbaar
„Het is natuurlijk al heel lang droog’’, zegt brandweercommandant Anton Slofstra, namens de Raad van Commandanten en Directeuren Veiligheidsregio. „Er is de afgelopen weken weinig regenval geweest en tegelijkertijd hebben we nu ook een periode van stevige wind en een heel droge lucht. Die combinatie maakt dat de natuur op dit moment echt extreem brandbaar is.’’
Gegevens van Weeronline bevestigen dat april uitzonderlijk droog en zonnig was. ‘Met maar liefst 260 zonuren eindigt de maand in de top 5 van zonnigste aprilmaanden ooit gemeten’, aldus het weerplatform. Gemiddeld viel er slechts 8 millimeter neerslag. Alleen in 1976 en in 2007 was het in april nog droger.
„Als het maar lang genoeg droog is, zakt de grondwaterstand en droogt de vegetatie zodanig uit, dat de vegetatie gewoon brandstof wordt’’, aldus Slofstra.
De oorzaak van de brand in t’ Harde is nog niet duidelijk. In zijn algemeenheid staat menselijk handelen vaak aan de basis van een natuurbrand. Veiligheidsregio’s door het hele land roepen mensen dan ook op waakzaam te zijn.
„Een weggegooide sigarettenpeuk of een vonk van een barbecue in de natuur kan zich al heel snel ontwikkelen tot een behoorlijke natuurbrand’’, stelt Slofstra. „Die bewustwording over wat mensen zelf kunnen doen om branden te voorkomen, mag nog wel groeien.’’
Een Chinook-transporthelikopter van de Luchtmacht is ingezet om te helpen bij de bestrijding van de grote natuurbrand op de Veluwe. © ANP
Ongekende hittegolven en verwoestende bosbranden
Want de beelden van ’t Harde kunnen ons land zomaar vaker treffen. Woensdag verscheen een alarmerend rapport van de Wereld Meteorologische Organisatie (WMO) en de Europese klimaatdienst Copernicus. Europa wordt geconfronteerd met steeds ernstiger gevolgen van klimaatverandering, concluderen ze in hun jaarlijkse Staat van het Europese Klimaat. De gevolgen? Ongekende hittegolven en verwoestende bosbranden.
Vorig jaar ging in Europa een recordoppervlakte van meer dan 1 miljoen hectare in vlammen op. Onder meer Spanje werd zwaar getroffen. Nederland, Duitsland, het Verenigd Koninkrijk en Cyprus registreerden de hoogste uitstoot door bosbranden ooit. Bij natuurbranden komen stoffen als koolstofdioxide en roetdeeltjes vrij.
„Wij zien ook echt de effecten van de klimatologische ontwikkelingen’’, zegt Slofstra. „De natuurbranden schuiven op naar het noordwesten van Europa en dus ook naar Nederland. Wij lopen ook eerder het risico op onbeheersbare branden.’’
Een nat voorjaar gevolgd door een lange periode van droogte kan catastrofaal uitpakken.
Brandweercommandant Anton Slofstra. © Milan Schellingerhout
Grenzen bereikt
De grote vraag luidt: is onze brandweer daarop toegerust? „Op een gegeven moment zijn onze grenzen wel bereikt’’, bekent Slofstra. „De kracht van de Nederlandse brandweer is dat wij heel snel zijn, dus dat we een beginnende brand vaak snel uit kunnen maken. Er zijn jaren dat we duizend natuurbranden hebben in Nederland, de meesten worden heel snel geblust.’’
De grote brand in ’t Harde is wat dat betreft, gelukkig, nu nog uitzonderlijk. „Als zo’n brand niet snel geblust kan worden, dan hebben we heel veel slagkracht nodig’’, legt Slofstra uit. „Zo’n brand als in ’t Harde, daarvan moet je er niet twee of drie tegelijk hebben. Dan zijn we door onze mogelijkheden heen.’’
Toch is het niet onrealistisch dat we ons moeten voorbereiden op nog meer periodes van droogte. „Als we over twintig jaar het klimaat van Bordeaux krijgen, dan krijgen we ook de natuurbranden van Bordeaux.’’