Mike
Follow along with the video below to see how to install our site as a web app on your home screen.
Opmerking: This feature may not be available in some browsers.
“...dus ik heb eigenlijk minder moeite met dit onderwerp [orthomoleculaire geneeskunde] om dat bij mensen door te laten dringen dan de vaccinaties.
Dat is echt eigenlijk veel moeilijker omdat daar ook zo goed decennia lang marketing technisch mensen is wijs gemaakt dat je dat voor een ander doet en dat heel veel mensen eigenlijk uit liefde voor hun medemens zo dacht:
‘Ik doe toch maar mee.’
Zonder te weten dat er letterlijk in de bijsluiter staat dat je het helemaal niet voor een ander mag doen.
Staat gewoon op pagina 4 dat je het alleen voor eigen gebruik om jezelf te beschermen mag innemen of mag laten toedienen.”
Na meer dan 75 uur verhoor is duidelijk waar de coronacommissie op uitkomt: dit zijn de belangrijkste lessen
Op de laatste dag voor de zomerstop verschijnt Hugo de Jonge voor zijn eerste coronaverhoor. Uit eerdere ondervragingen rijzen lastige vragen op voor de coronaminister die soms onhaalbaar hoge doelen stelde. Politiek verslaggever Niels Klaassen blikt vooruit op de ongemakkelijke vragen voor De Jonge én op de vijf lessen die nu al getrokken kunnen worden.
Niels Klaassen
Parlementair verslaggever
10 juli 2026
Niemand twijfelt aan de goede bedoelingen of de werklust van Hugo de Jonge, coronaminister van 2020 tot 2022. Maar op zijn race naar de finishlijn van de pandemie sneed De Jonge bochten af, deelde hij hier en daar een schouderduw uit en liep hij ver voor de troepen uit.
Dat is het beeld na ruim 75 uur aan verhoren van hoofdrolspelers.
Zo was zijn departement overbelast door de vele Kamerbrieven ‘en de dagelijkse ideeën van Hugo’, mailde de ene ambtenaar naar de ander. Op een ander moment appte een topambtenaar aan een collega: ‘Eigenlijk wil Hugo het allemaal zelf doen’. En toenmalig premier Mark Rutte appte op enig moment: het was Hugo, Ferd en Mark ‘tegen de rest’.
De rest, dat waren dus ook de andere ministers. Zo raakte Arie Slob gefrustreerd toen De Jonge hem eind 2021 meldde dat hij wilde voorstellen om het onderwijs helemaal te sluiten – dat was Slobs terrein. Het overviel de ChristenUnie-minister, die terugappte: ‘Weinig collegiaal, dit.’
Lees verder na de video
Ongemakkelijke vragen voor De Jonge
De voorraad van zulke voorbeelden is niet gering. Het zal vandaag leiden tot een aantal ongemakkelijke vragen voor De Jonge. Stond hij wel genoeg open voor tegenspraak en alternatieve ideeën? Vroeg hij niet te veel van ambtenaren en het RIVM? Zat er niet te veel ‘testosteron’ in de aanpak, zoals de kritische oud-staatssecretaris Mona Keijzer het omschreef?
En: hoe veilig was het dat De Jonge iedereen opriep om na één prik met het Janssen-vaccin lekker ‘te gaan dansen met Janssen’? Terwijl al duidelijk was dat het vaccin weken nodig had voordat het echt bescherming bood.
De Jonge is een prater. Hij zal zijn aanpak vandaag gedreven verdedigen met de nodige metaforen. Vertelde de commissaris van de koning in Zeeland aanvankelijk nog dat hij zich vooral verheugt op het verhoor, sinds kort erkent hij dat hij er ook tegenop ziet. Al is het maar omdat de bedreigingen en intimidaties bij betrokkenen weer toenemen, nu corona veel in het nieuws is.
Na het verhoor van De Jonge gaat de coronacommissie op pauze, eind augustus gaan de ondervragingen weer verder. Politiek verslaggever Niels Klaassen trekt op basis van de eerste zes weken aan ondervragingen alvast vijf conclusies en aanbevelingen waar de commissie op broedt.
1. Te weinig, te laat
„Er had eerder ingegrepen moeten worden, vindt de commissie. Nederland nam in maart 2020 lockdownmaatregelen. Maar bij de start van een pandemie telt ieder uur. Er waren alarmsignalen bij het RIVM, in Brabant ging het mis: als er vroeger in maart meer maatregelen genomen waren, zou dat infecties, zieken en doden gescheeld hebben.
2. Virologen, maak plaats
Het Outbreak Management Team (OMT) was te lang de enige belangrijke raadgever. Jaap van Dissel zelf drong al in het voorjaar van 2020 bij het kabinet aan op bredere advisering: de politiek moet andere experts invliegen. Maar dat Maatschappelijk Impact Team (MIT) kwam er pas in september 2022, mosterd na de maaltijd.
3. Niet meer zo makkelijk ‘even Jaap bellen’
Van Dissel laat zich niet makkelijk onder druk zetten, zeggen politici en OMT-leden. Maar de voorzitter van het OMT was kwetsbaar, omdat hij als enige OMT-lid bij de politieke overleggen aanschoof. Uit de verhoren blijkt ook hoe politici hem soms probeerden te bewerken. Dat moet anders, vinden veel betrokkenen: de politiek moet meer afstand nemen van het OMT, en het moet duidelijker worden dat de experts niet ‘heilig’ zijn, maar slechts adviseren.
4. Lockdowns moeten slimmer
Nederland kende een zogenaamde intelligente lockdown, maar de maatregelen kunnen nog verstandiger. Omdat er veel gegevens ontbraken, werden lockdownmaatregelen destijds op de gok ingevoerd. En de ingrepen waren grof. Alle scholen dicht. Na 21.00 uur niet meer de straat op. Anderhalve meter afstand houden. Nu er meer bekend is over de effectiviteit van de maatregelen, klinkt ook de roep om gerichter te werken. En ingrijpende maatregelen moeten beter onderbouwd worden én goed worden voorbereid.
5. Klaar voor de volgende klap
Virologen bereiden zich vaak voor op de vórige pandemie. Omdat infectieziekten steeds van aard verschillen, is het ingewikkeld om algemene voorbereidingen te treffen. Want: wie worden er ziek, hoe snel verspreidt de ziekte zich, en hoe dodelijk is die?
Natuurlijk: er moeten genoeg mondkapjes en ic-plekken zijn. De gegevensuitwisseling moet beter. En dan is het alsnog: op hoop van zegen. Want één zekerheid zweeft boven al die andere goede voornemens en aanbevelingen: het verloop van een wereldwijde pandemie is maar beperkt maakbaar.”
Het legt eerder bloot hoe omgevolkt Frankrijk inmiddels is.Brillant ??' Eerder belachelijk