Follow along with the video below to see how to install our site as a web app on your home screen.
Opmerking: This feature may not be available in some browsers.
Kabinet verhoogt natuurdoelen boven EU-eis, terwijl onderbouwing ontbreekt
9 april 20264 Marit Nubé
Het kabinet werkt aan een Natuurplan dat veel verder gaat dan Europa vraagt. Honderduizenden hectares extra natuur zijn nodig, zo staat in de concepttekst. Maar hoe slecht is het eigenlijk gesteld met de Nederlandse natuur? En wie controleert dat? De onderbouwing blijkt nauwelijks te vinden.
Lees: 'Honderduizenden hectares extra bebouwingland voor bedrijven en slavenverblijven zijn nodig'![]()
Kabinet verhoogt natuurdoelen boven EU-eis, terwijl onderbouwing ontbreekt - NieuwRechts.nl
Het kabinet werkt aan een Natuurplan dat veel verder gaat dan Europa vraagt. Honderduizenden hectares extra natuur zijn nodig, zo staat in de concepttekst. Maar hoe slecht is het eigenlijk gesteld met de Nederlandse natuur? En wie controleert dat? De onderbouwing blijkt nauwelijks te vinden.nieuwrechts.nl
Wethouder Zita Pels van Amsterdam, © Richard Mouw
Robert Vinkenborg
Dat zegt wethouder Zita Pels tegen De Telegraaf bij een bijeenkomst in Diemen, waar dinsdag nieuwe afspraken voor de aanleg van een eigen warmtebedrijf werden gepresenteerd. De gemeente probeert met zo’n publiek warmtebedrijf de vastgelopen aanleg van warmtenetten weer vlot te trekken.
- Amsterdam en Diemen willen een publiek warmtebedrijf oprichten om vastgelopen warmtenetten vlot te trekken.
- Volgens wethouder Zita Pels is circa 9 miljard euro nodig en lukt het ’zonder steun van het kabinet’ niet.
- Pels waarschuwt voor hoge energierekeningen en benadrukt dat ’een warmtenet geen waarde heeft als het niet betaalbaar is voor inwoners’.
Projecten voor stadswarmte kwamen stil te liggen sinds de samenwerking met commerciële partijen spaak liep en de kosten voor aangesloten huurders, vooral in kwetsbare wijken, sterk opliepen, waardoor uitbreidingen werden uitgesteld of geschrapt.
Volgens de Amsterdamse wethouder Pels (duurzaamheid en energietransitie) is een publiek warmtebedrijf noodzakelijk om die impasse te doorbreken. „Zonder zo’n bedrijf kun je de aanleg van warmtenetten simpelweg niet organiseren. En deze regering is welwillend.”
![]()
Ondertekening van contract door de wethouders Zita Pels van Amsterdam en Wethouder van Diemen Matthijs van den Berg. © Richard Mouw
Diemen haakt aan
De gemeente Diemen maakte tegelijk dinsdag het voornemen bekend om zich aan te sluiten bij het nog op te richten warmtebedrijf, mits de plannen van Amsterdam doorgang vinden. Net als haar Amsterdamse collega benadrukte de Diemer wethouder Matthijs van den Berg dat die samenwerking nodig is om de schaal te vergroten en de kosten te drukken. Achter de schermen wordt ook met andere gemeenten in de regio gesproken over aansluiting.
Energiecrisis vergroot urgentie
Diemen,9 miljard nodig voor eigen energiebedrijf Amsterdam.,foto's van ondertelening contract ,op de foto's de wethouders Zita Pels van Amsterdam,En Wethouder van Diemen Matthijs van den Berg TAVE STAD.RED.ROBERT VINKENBORG FOTO'S RICHARD MOUW
De druk om door te pakken is volgens Pels alleen maar toegenomen door internationale spanningen en schommelende energieprijzen. De afhankelijkheid van fossiele brandstoffen maakt huishoudens kwetsbaar, waarschuwt zij: ,,Kijk maar naar de benzineprijzen nu. Ik maak me echt zorgen over de komende winter”, zegt de wethouder. „Dat er weer Amsterdammers zullen zijn die de verwarming uitzetten, omdat ze het niet kunnen betalen.”
Juist daarom ziet de gemeente warmtenetten als een belangrijk instrument om de energierekening op de lange termijn beheersbaar te houden. In publieke handen kan beter worden gestuurd op prijs en betaalbaarheid, stelt Pels: „Een warmtenet heeft geen waarde als het niet betaalbaar is voor inwoners.”
De plannen staan of vallen echter met financiële steun van het Rijk. De investering van circa 9 miljard euro is deels onrendabel en kan niet worden terugverdiend via gebruikers. Zonder die steun dreigt een nieuw stilstandscenario, meent Pels.
De gevolgen reiken volgens haar verder dan alleen de energietransitie. Ook de ambitie om Amsterdam in 2040 aardgasvrij te maken, is inmiddels losgelaten. Zonder grootschalige warmtenetten blijft de stad afhankelijk van duurdere en minder duurzame alternatieven, terwijl tegelijkertijd de energierekening voor veel huishoudens verder oploopt.
https://archive.ph/o/dHmaA/https://...erde-prijzen-en-lege-voorraden/144635160.html
De oproep van Pels aan Den Haag noemt ze ’urgent’: kom snel met structurele financiering voor transitie. „We hebben dit eerder gedaan toen we van kolen naar gas gingen”, aldus Pels. „Dit moeten we nu ook samen regelen. Maar kom met dat geld over de brug!’’
Oude stoppenkast heeft soms onvoldoende capaciteit als je apparatuur in woning of elektrische auto toevoegt. Laat adviseur eerst check doen, zeggen experts, ook voor de toekomst. © ANP / Venema Media
Theo Besteman
Netbeheerders gaan vanaf 1 juli op het overbelaste stroomnet voorrang verlenen. Een historische omslag: de netbeheerders stoppen met het automatisch reserveren van capaciteit voor huishoudens. Jarenlang was dat heel gewoon voor huishoudens die meer wilden, bijvoorbeeld als ze een keuken met gasfornuis vervingen en meteen allerlei elektrische apparaten toevoegden: een elektrische oven, magnetron, airfryer en droger.
In combinatie met een warmtepomp kan die stroombehoefte wel net te veel worden voor de aloude 1‑faseaansluiting in de meterkast met 1x35 ampère. Uitbreiden naar een 3‑faseaansluiting is dan nodig, bijvoorbeeld als er een laadpaal of warmtepomp bij komt, om overbelasting in de stoppenkast te voorkomen. Veel huishoudens sparen voor een verbouwing of energiezuiniger huis en zouden op z’n minst nu ook naar hun maximale capaciteit moeten kijken.
Makelaars roeren zich eveneens. Een woning met de ’beperkte’ 1‑faseaansluiting kan na 1 juli minder aantrekkelijk worden voor kopers die er direct een moderne keuken of laadpaal willen installeren. Door de verwachte overbelasting van de stoppenkasten en het stroomnet beperken netbeheerders de toegang, ook voor kleinverbruikers.
Wie na deze datum een zwaardere aansluiting aanvraagt voor een warmtepomp, inductiekookplaat of laadpaal, riskeert in grote delen van het land lange wachttijden. Die kunnen in extreme gevallen oplopen tot 2035, erkennen de netbeheerders. „Al sluiten we elke dag ook mensen aan”, aldus Enexis.
In zeven gebieden, zoals Eindhoven West, Helmond Zuid, Den Bosch Noord, Oss, Tilburg Noord en Uden, is het net feitelijk ’op slot’. Vanaf 1 juli komt er bij Enexis geen extra capaciteit meer vrij voor kleinverbruikers zoals woningen, mkb’ers en zelfs laadpalen.
Vrienden gewaarschuwd
Techneut Raymond* breidt thuis uit met een warmtepomp en keukenapparatuur. Hij heeft zijn aanvraag bij de netbeheerder net ingediend. Hij verbaast zich erover dat buren die ook verbouwplannen hebben, dat niet doen. Zijn advies wordt soms in de wind geslagen. „Het komt wel goed, denken ze. De mensen realiseren zich niet dat als ze niet snel zijn, ze misschien jaren moeten wachten”, schetst hij.
![]()
In combinatie met een warmtepomp kan die stroombehoefte wel net te veel worden voor de aloude 1‑faseaansluiting in de meterkast met 1x35 ampère. © ANP
„Ik heb de aanvraag zelf ook gedaan”, zegt Anton Westra, verantwoordelijk voor energieverkopen bij Tibber, een aanbieder van dynamische energiecontracten die profiteren van uren met lage prijzen.
„Ik heb al mijn vrienden en bekenden meteen gewaarschuwd. Die schrikken soms. Ze snappen niet dat als ze bijvoorbeeld willen gaan verbouwen of aan een elektrische auto of koken op inductie denken, ze in de huidige markt in Nederland nu al die aanvraag voor de zwaardere aansluiting moeten indienen. Je komt anders na 1 juli waarschijnlijk in die hele lange nieuwe wachtlijst zodra een wijk voor honderd procent bezet is.”
Op slot
Waarschijnlijk, want in vrijwel heel Nederland is de kaart van de elektriciteitsnetten met overbelasting of ’netcongestie’ rood gekleurd. Vooral in Flevoland, Utrecht en Gelderland is de grens bereikt.
Het afknijpen werd volgens netbeheerders onvermijdelijk: er staan 15.000 bedrijven op de wachtlijst. De beheerders gaan komende weken nog alle gereserveerde ’potjes’ voor kleinverbruikers opheffen, om met de restanten iets meer ruimte te bieden, ook aan grootverbruikers en vitale diensten zoals de brandweer.
De waakhond voor de markt maakte daarnaast onlangs een nieuwe ’prioriteringslijst’. De Autoriteit Consument & Markt (ACM) verlangt van netbeheerders voortaan dat ze voorrang verlenen aan bijvoorbeeld ziekenhuizen, maar ook aan de dijkbewaking, de zogeheten vitale sectoren. En, anders dan voorheen, staan ’helpers’ die het stroomnet ontlasten ook bovenaan, zoals grootschalige batterijsystemen voor energieopslag.
„Ook de woningbouw houdt gewoon voorrang. Daar valt een uitbreiding voor een huis ook onder”, aldus de ACM‑zegsman. Maar laadpalen weer niet, net zo min als een nieuw winkelcentrum. „Dat netbeheerders stoppen met het vrijhouden van hun ruimte voor kleinverbruikers heeft niets te maken met de prioriteringslijst, maar met de nieuwe werkwijze van netbeheerders.”
Voorrang vitale diensten
Tot 1 juli geven zij alle eerder gereserveerde ruimte gewoon nog uit, aldus de woordvoerder van de branchekoepel Netbeheer Nederland. Daarna geldt dat prioriteringskader. Daarin behouden de ’vitale’ diensten zoals ziekenhuizen, de brandweer en grootschalige woningbouwprojecten hun voorkeurspositie, benadrukt de waakhond.
’In 99 procent van de gevallen is de oplossing bijvoorbeeld dan gewoon om de auto pas vanaf negen uur ’s avonds te laten laden’
Dennis van der Meij
Energieadviseur
Voor de individuele woningbezitter betekent deze nieuwe praktijk dat een aanvraag voor een zwaardere meterkast bij de netbeheerder onderaan de stapel belandt. Nieuwe aansluitingen zijn simpelweg onmogelijk geworden totdat de kabels, trafohuisjes en stroommasten zijn verzwaard of uitgebreid.
Kijk daarom eerst eens naar je verbruik, stelt onafhankelijk energie expert Dennis van der Meij. „Een massale overstap naar 3-faseaansluitingen is vaak overdreven. De standaard 1x35 ampère-aansluiting kan continu 8kilowatt oftewel dagelijks 192 kilowattuur leveren. Dat is meer dan voldoende voor de meeste huizen.”
„Ook hebben de meeste huizen in Nederland helemaal geen eigen oprit en zal de auto niet op de woning worden aangesloten. Het probleem is dus een stuk kleiner dan wordt geschetst en de verzwaring is dus zeker niet altijd nodig”, suggereert hij.
„Het probleem zit vaak niet in het totaalverbruik, maar in de pieken, zoals tijdens de avonduren. Slim sturen en de daardoor pieken vermijden is waar de netbeheerders blij van worden.”
In 99 procent van de gevallen is de oplossing volgens hem dan gewoon om de auto pas vanaf negen uur ’s avonds te laten laden.
Kosten
Voor wie toch zekerheid van de zwaardere 3‑faseaansluiting wil, betaalt 300 euro aan kosten om naar 3x25 ampère te gaan. Wanneer de meterkast nog die klassieke smeltzekeringen heeft, verlangen netbeheerders een totale vernieuwing. Dat kost zo’n 1000 euro.